Kleine stappen, groot effect

Het jaar nadert zijn einde, het nieuwe jaar komt dichterbij. Een nieuw jaar gaat vaak gepaard met goede voornemens. Alleen een paar weken later... Waarom mislukken zoveel goede voornemens? Een blijvende verandering bereik je vaak niet door een radicale ommezwaai, maar juist door kleine stapjes te zetten. De Amerikaanse hoogleraar psychologie Robert Maurer schreef er een boek over. Zijn aanpak bestond eruit om mensen te stimuleren om elke dag 1 minuut datgene te doen wat ze graag willen. Bv. bewegen, foto's inplakken, etc. Door heel kleine stapjes te zetten, wordt je weerstand tegen de verandering kleiner en krijg je er zelfs plezier in. Je ontdekt dat je ondanks je drukke leven toch elke dag tijd kunt maken voor iets wat je belangrijk vindt. Het is een mooie methode om een bepaald doel te bereiken. Maar daar stopt het niet. Je gaat op een andere manier naar dingen kijken en zo wordt het dagelijkse routine. Je leert te genieten van het moment. Denk niet dat je pas gelukkig bent als je je doel hebt bereikt, maar zoek geluk in kleine veranderingen. In de woorden van een oude spreuk: 'Een reis van duizend kilometer begint met de eerste stap'. Welke eerste stap ga jij maken binnenkort?
Ik wens iedereen een fijne Kerst en een warm en liefdevol 2012! Ik ga zometeen vakantie vieren en stop dus een paar weken met bloggen. Tot in het nieuwe jaar!

Zorgen voor anderen ten koste van jezelf

In mijn praktijk heb ik nu een aantal cliënten gehad die een ouder hebben met een psychiatrische aandoening. Het valt mij op wat voor grote gevolgen dit heeft voor de personen in kwestie. Trouwens, positieve en negatieve. Positief is dat ze al vroeg leren te zorgen voor anderen. Negatief echter is dat ze dit vaak doen ten koste van zichzelf. Hoe werkt dit precies? Bij onze geboorte krijgen we een prachtig talent mee van onze Schepper: een antenne die de signalen van zorgbehoefte bij een ander kan opvangen. Bij de een is die van nature wat meer ontwikkeld dan bij de ander. Elk kind is erg gericht op zijn of haar moeder of vader. Zijn mamma of pappa moe of verdrietig? Dan gaan ze in veel gevallen doen wat ze kunnen om de situatie te verbeteren. De antenne om zorgbehoefte op te vangen ontwikkelt zich meer en meer. Deze ontwikkelt zich zo dat het welbevinden en het geluk van de ander (in dit geval de ouder) de maatstaf wordt: als mamma blij is, dan ben ik het ook, als mamma verdrietig is, doe ik m'n best om haar te troosten of de spanning te verdrijven. Het kind leert zo de verantwoordelijkheid voor de gevoelens van de ouder over te nemen. Zijn of haar eigen gevoelens stoppen ze weg. Ze weten dat de ouder daar niet mee om kan gaan. Alles wat ze doen is een reactie op wat anderen van hen verwachten. Alleen die kant is ontwikkeld en kunnen ze laten zien. Ze hebben een kostbaar bezit: een fijngevoelige antenne die gericht is op de zorgbehoefte van anderen. Maar deze fijngevoeligheid moet worden begeleid. Hen moet worden geleerd hoe ze er zorgvuldig mee om kunnen gaan zodat het niet schadelijk wordt voor henzelf. Ze mogen leren ook goed voor zichzelf te zorgen. Hoe om te gaan met de vaak onterechte schuldgevoelens als ze zich eens afsluiten voor de gevoelens van de ander als het hen te veel wordt. Jezus zegt niet voor niets: Heb je naasten lief als jezelf. Alleen op die manier kun je het zorgen voor anderen op een goede manier volhouden.

Big 5 Energiebronnen op het werk

Na een aantal blogs over stress nu de andere kant: wat geeft je energie in je werk?
De big 5 van energiebronnen op het werk zijn:
1) Coachend leiderschap - Leidinggevenden die werknemers op een vragende manier tegemoet treden en vragen 'Wat kan ik doen zodat jij je werk kunt doen?' zijn een belangrijke bron van energie. Aan de andere kant staat resultaat gericht management in de big 5 van werkstressoren! Targets zijn belangrijk, ze geven ook duidelijkheid. Het is belangrijk niet alleen daarvoor oog te hebben, maar ook voor de werknemer die het werk moet doen.
2) Autonomie - het eigen beslissingen kunnen nemen, flexibiliteit, thuiswerken zijn belangrijke energiebronnen waardoor mensen zich optimaal kunnen inzetten met meer energie en minder stress. Hoe meer autonomie, hoe langer mensen hun werk vol kunnen houden.
3) Bazensteun - Leidinggevenden die belangstelling hebben voor hun medewerkers, ze aandacht geven en steunen is een belangrijke bron van energie
4) Ontplooiingsmogelijkheden - mensen willen zich kunnen ontwikkelen, hebben een passende uitdaging nodig om prettig en vol energie te kunnen functioneren
5) Duidelijke beoordelingen - het beste is 3 gesprekken per jaar te hebben met medewerkers. In het eerste wordt besproken wat we gaan doen, het wordt vastgelegd en er wordt een budget vastgesteld. In een tweede gesprek kan worden geïnformeerd hoe het gaat en kan worden gezien of er bijsturing noodzakelijk is. In het derde gesprek kan gekeken worden wat er van geworden is.
In hoeverre zijn deze 5 energiebronnen aanwezig op jouw werk? Hoe kun je er meer van realiseren? Wat heb je daarvoor nodig? Maak er werk van! Om met de slogan van Precious Counselling & Coaching te spreken: je bent het waard!

Schaapjes tellen oftewel wat te doen bij slaapproblemen

Ik las dat 20-30% van de Nederlanders last heeft van slaapproblemen. Slapen is ontzettend belangrijk voor ons welbevinden en functioneren. Wist je dat dromen heel belangrijk zijn voor onze geest? In dromen worden dingen verwerkt. Onderzoek waarbij mensen net voor de droomfase begon uit hun slaap werden gehaald liet zien dat deze mensen psychotisch werden! Door te dromen geneest onze geest van (nare) gebeurtenissen in ons leven. Te veel stress kan leiden tot slapeloosheid. Ook bij een depressie treden vaak een slaapstoornissen op. Er zijn veel praktische tips waardoor het slapen kan verbeteren. Zo is het belangrijk om een vaste slaaptijd te hanteren. 's Avonds niet meer werken (of als het echt niet anders kan zo vroeg mogelijk op de avond). Geen alcohol en chocola meer 's avonds (koffie en thee veronderstel ik als bekend). De slaapkamer onder stimulus-controle brengen (geen TV, niet lezen). In principe duurt het inslapen gemiddeld zo'n 5 minuten. Maar wat te doen als na al deze maatregelen de slaap maar niet wil komen? Advies is niet te blijven draaien en piekeren. Beter is het om op te staan en iets nuttigs en vervelends te gaan doen (bv. de oven schoonmaken; het werkt echt, heb het zelf geprobeerd :) ). Als je piekert, schrijf het op en beloof jezelf dat je er later naar gaat kijken. Andere opties zijn terugtellen vanaf een hoog getal in stappen van 7 (een variant op het schaapjes tellen dus) of herinneringen aan een vakantie ophalen. Hiervan wordt het brein moe en valt men makkelijker in slaap. Tot slot kan het helpen om ontspanningsoefeningen te doen. In het geval van te veel stress is het natuurlijk ook zaak te kijken wat de stress veroorzaakt en dat aan te pakken (zie vorige blogs).

Stress - dweilen en de kraan dichtdraaien

Zoals beloofd bij deze een blog geïnspireerd door de uitstekende studiedag van de ABvC waarbij Carlo Mittendorf sprak over resultaatgerichte begeleiding bij werkstress en burn-out. Stress is een biologisch en hormonaal activatiesysteem bedoeld voor noodsituaties. Dan helpt het ons adequaat te reageren. Chronische stress is erg slecht voor ons. Chronische stress kan ontstaan doordat we niet (meer) opgewassen zijn tegen de eisen die aan ons worden gesteld. Of als we de macht over onze eigen bezigheden verliezen. Als we iets moeten doen wat we niet kunnen of niet willen doen. Gelukkig kunnen we onze eigen stressreacties beïnvloeden. Daar zijn allerlei methoden en technieken voor. Dan zijn we aan het dweilen. Natuurlijk is het ook goed om de kraan dicht te draaien: bronnen van stress in ons dagelijks leven op te sporen en de stress te reduceren. Wat geeft ons stress? En wat is hieraan te doen? Hoe hoog leggen we de lat voor onszelf? Hoe voelt dat om de lat een stukje lager te leggen? Cliënten geven soms aan dat dat heel gek voelt, maar ook een gevoel van bevrijding en ontspanning.

Werkdruk

Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat werkdruk een van de belangrijkste factoren is in het ontstaan van burnout. Met werkdruk wordt bedoeld dat je te veel werk in te weinig tijd moet doen. En dat je dus steeds te weinig tijd hebt om je werk goed te kunnen doen. Maar liefst twee van de drie Nederlanders zijn van mening dat de werkdruk in hun baan te hoog is! Aan de andere kant zijn er ook mensen die zich in hun werk vervelen, die te weinig uitgedaagd worden. Dit levert ook stress op, want mensen willen hun talenten ontplooien en benutten. Het klinkt misschien raar maar toch is het zo: je kunt dus ook een burnout krijgen als je te weinig te doen hebt! Geestelijk inspannend werk kan een ook probleem zijn. Het gaat daarbij om werk dat een sterke emotionele belasting vormt of een hoge concentratie vereist. Vandaag las ik in de krant dat ongeveer twintig procent van de werknemers in Nederland 's nachts wakker ligt van hun werk. Bij hen is het stressniveau dus te hoog opgelopen. Je lichaam kan dan niet meer ontspannen met slapeloosheid tot gevolg. Ruim de helft van de Nederlandse werknemers voelt zich zo verantwoordelijk voor z'n werk dat ze er thuis vaak aan denken. Daarnaast ergert veertig procent zich enorm aan collega's die afspraken niet nakomen, maar kiest ervoor hier niets van te zeggen (en dat geeft natuurlijk ook veel stress!). Het is zaak om al deze stress aan te pakken voor het te laat is. Balans in je werk, balans tussen werk en privé, sociale steun, waardering en zingeving kunnen daar bij helpen. Zorg goed voor jezelf, zodat je kunt 'branden' maar niet opbrandt!

Opgebrand

We horen het regelmatig om ons heen of misschien heb je er zelf last van of gehad: burnout. Wat is dat nu eigenlijk precies? Het is een proces bij werkende mensen waarbij ze steeds meer weerzin krijgen tegen hun werk en steeds minder gemotiveerd zijn. Vermoeidheid neemt toe. Op het laatst zijn ben je zo moe dat je het niet meer op kunt brengen om te werken. De kern van het proces bestaat uit een geleidelijke attitudeverandering. De houding ten opzichte van je werk verandert. Wat je eerst heel leuk vond wordt geleidelijk aan tot een last en een sleur. Alles wordt 'moeten'. Op den duur krijg je een sterke weerzin tegen je werk. Het steeds maar jezelf dwingen het toch te doen resulteert uiteindelijk in ernstige vermoeidheidsklachten. Het zijn vaak de gewetensvolle, bevlogen en perfectionistische mensen die een grotere kans lopen op een burnout. Je moet hebben kunnen branden voor je werk om op te kunnen branden. Het gaat bij burnout niet alleen om betaald werk. Ook vrijwilligers kunnen opgebrand raken. Maar er is gelukkig veel tegen te doen waardoor het niet zover hoeft te komen dat je volledig opgebrand raakt! Wat in ieder geval van belang is is om te luisteren naar wat je lichaam aangeeft. Je kunt wel door willen blijven rennen maar dan kom je er op een gegeven moment net als road runner achter dat er geen grond meer onder je voeten is maar ... een ravijn!

Wat te doen tegen stress?

Dan nu: wat maakt je beter bestand tegen stress?


-Inzicht hebben in je eigen stressproces (zoals in een eerdere blog beschreven: zorg ervoor dat je inzicht krijgt in wat jou flow, positieve en negatieve stress oplevert)
-niet roken (al zullen rokers dit anders ervaren...)
-regelmatig sporten
-goed slapen
-aardig zijn voor jezelf
-realistische verwachtingen hebben van jezelf
-tevreden zijn
-gezond omgaan met deadlines
-niet afhankelijk zijn van pep- of kalmeringsmiddelen (bv. koffie!)
-matig alcoholgebruik
-gevoel voor humor
-ontspanningstechnieken beheersen
-duidelijke levensprioriteiten hebben zodat je weet wat echt belangrijk voor je is en wat niet of minder
-tijd nemen voor ontspanning (muziek luisteren, lezen, uit het raam staren, whatever waar jij van ontspant!)


Een ontspannen week gewenst!

Stress? Doe de stress test!

1) Heb je vaak (>3x/week) hoofdpijn?
2) Heb je last van rugpijn?
3) Slaap je niet goed?
4) Ben je vaak prikkelbaar?
5) Lukt het je niet om je ergens op te concentreren?
6) Vergeet je vaak dingen?
7) Voel je je erg moe?

Heb je meerdere vragen met ja beantwoord? Dan zou het goed kunnen dat je last hebt van te veel en/of langdurige stress! Ga ermee aan de slag voor het te laat is en je in een burn out of overspannenheid bent beland. Wat je eraan kunt doen beschrijf ik volgende week. Wil je niet meer zo lang wachten bel of mail me dan. Tot volgende week!

Wat geeft stress?

Ik ga verder met het onderwerp van vorige week. Daar noemde ik al even kort wat zaken die stress kunnen veroorzaken. In grote lijnen kunnen we 4 soorten stress onderscheiden:
1) Levensstress - negatieve gebeurtenissen in het leven. Bv. problemen op het gebied van relaties, gezondheid, familie, financiën. Trouwens ook positieve gebeurtenissen kunnen stress veroorzaken. Bv. een miljoen winnen in de loterij geeft veel stress. Tegenwoordig krijg je daar vanuit de loterij zelfs begeleiding bij!
2) Traumatische stress - schokkende gebeurtenissen die plotseling, onverwacht en gevaarlijk zijn. Bv. ongelukken, oorlogen, (natuur)rampen, seksuele intimidatie, overvallen, plotseling overlijden en suïcide. Specifieke stressreacties hierop zijn: steeds terugkomende herinneringen aan de gebeurtenis, nachtmerries, herbelevingen, slaapstoringen, prikkelbaarheid en schrikachtigheid. Bij 1 op de 10 mensen die een schokkende gebeurtenis hebben meegemaakt treedt er een stoornis op in de verwerking ervan. Daardoor blijven ze vaak jarenlang met de gebeurtenis bezig. Dit uit zich in sterke gevoelens van angst en boosheid en een voortdurende gespannenheid.
3) Werkstress - allerlei omstandigheden die met iemands werk te maken hebben. Bv. werkdruk, gevaarlijk werk, geestelijk inspannend werk, lawaai, gevaarlijke stoffen, ploegendienst, te weinig loon, seksuele intimidatie, slechte werksfeer of samenwerkingsproblemen op het werk. Twee van de 3 werknemers geeft aan dat zij in hun werk te veel stress ervaren!
4) Transitiestress - ingrijpende veranderingen op het werk. Bv. reorganisaties, fusies, afslankingen en bedrijfssluitingen. Vooral de periode voorafgaand aan zo'n gebeurtenis roept veel angst en spanning op. Maar ook overgangen in iemands loopbaan vallen hieronder. Bv. herhaaldelijk slechte beoordelingsgesprekken, overgeslagen worden bij een bevordering of gedwongen worden een stapje terug te doen levert vaak veel stress op.

Natuurlijk is nu de vraag hoe hiermee om te gaan. Hier hoop ik een volgende keer op terug te komen. Dus wordt vervolgd!

Stressssss!

Herken je dat dat je te veel wilt doen in te weinig tijd of iets moet doen waar je tegen opziet? Dan ervaar je stress. Positieve kortdurende stress is goed voor ons. Zonder dat vervelen we ons en gaan dingen niet goed omdat we ze te nonchalant doen. Positieve kortdurende stress, bv. de spanning die je voelt voordat je in het openbaar gaat spreken, is de motor voor succes. Als de spanning te lang duurt, dus bv. relatief veel drukke, inspannende werkdagen in korte tijd of inspannende, langdurige, veeleisende projecten kan dat soms een intensief gevoel van vermoeidheid veroorzaken dat pas weer overgaat na een langere rustperiode. Van deze stress kun je ziek worden (burnout/overspannenheid) en er uiteindelijk aan sterven. Tegenover stress, burnout en overspannenheid staat flow, bezieling. Hopelijk ken je die momenten: je gaat met hart en ziel op in je werk, vergeet de tijd, je bent lekker bezig. Flow heeft een positieve invloed op ons afweersysteem. Wat kun je doen tegen te veel stress? Zorg ervoor dat je inzicht krijgt in wat jou flow, positieve en negatieve stress oplevert. Houd bv. een dagboek bij. Zo ontdek je onder welke omstandigheden je zo prettig mogelijk werkt. Suc6!

Binnen is buiten

Als je nare dingen meemaakt beïnvloedt je dat. Je hersenen trekken bepaalde conclusies, bijvoorbeeld: 'Je moet altijd op je hoede zijn, mensen zijn niet te vertrouwen'. Of 'ze moeten me niet', 'als je je kwetsbaar opstelt wordt er misbruik van je gemaakt'. Soms zijn deze conclusies geeneens bewust, maar ze bepalen wel hoe je naar je omgeving kijkt. En het trieste is dat 'binnen' heel vaak 'buiten' is. Dus wat we van binnen denken zien we werkelijkheid worden in de buitenwereld. Hoe kan dat? We interpreteren de dingen om ons heen vanuit onze gedachten en zien daarom al gauw een bevestiging daarvan. Of het feitelijk juist is checken we dan niet meer. Ook kunnen we ons op een manier gaan gedragen die andere mensen oppikken. Bijvoorbeeld iemand die ooit gepest is kan een wantrouwen hebben ontwikkeld naar anderen. Als er in een nieuwe omgeving mensen aardig tegen hem doen, denkt hij bijvoorbeeld: 'Tjonge, wat zijn ze aardig, daar zit vast iets achter, wat moeten ze van me?' Deze persoon zendt signalen uit van wantrouwen die anderen oppikken en waar zij mogelijk dan negatief op reageren. De persoon wordt vervolgens weer bevestigd in zijn overtuiging. Een vicieuze cirkel dus. Het is net als met een TomTom. Die moet ook regelmatig geupdate worden. Zo moeten wij ook onze overtuigingen bekijken om te kijken of ze in deze situatie wel kloppen. Heel vaak kunnen we daarbij de hulp van anderen goed gebruiken. Suc6!

Irritatie - wat zegt dat over mij?

Wat een rare titel he? Als je je irriteert is het toch duidelijk? Dat ligt aan de ander! Die doet zo vreselijk irritant. Toch ligt de verantwoordelijkheid voor ONS gevoel voor irritatie bij onszelf. Balen! Of toch niet? Je kunt irritatie ook zien als een wake-up call. Wat is er aan de hand? Wat maakt dat ik me irriteer? Gaat er iemand over mijn grenzen heen en durf ik daar niets van te zeggen? Het kan ook zijn dat die ander iets doet wat ik van mijzelf (nog) niet accepteer. Bv. mensen die hulp vragen. Je kunt ze zien als zeurpieten. Kom op, schouders eronder en gaan. Maar blijkbaar kunnen ze dat niet en daarom vragen ze hulp. Hoe zit het dan met onszelf? Durven wij wel hulp te vragen? Of zijn er bepaalde overtuigingen die ons op dat gebied dwars zitten en die het ons moeilijk maken om ons zo kwetsbaar op te stellen. Een ander voorbeeld. Je kunt je vreselijk irriteren aan luie mensen. Maar hoe zit het dan met jezelf? Mag jij op z'n tijd van jezelf lui zijn? Of nog een mooie: dominante mensen. Durf jijzelf de leiding te nemen en op te komen voor jouw belangen? Kortom, van een (simpele) irritatie kun je soms veel leren. En als je er zelf niet uitkomt, schakel dan eens een coach of counsellor in. Want irritaties kunnen je ook veel energie kosten, die je waarschijnlijk liever op een andere manier gebruikt.

Aan het weer hoeven we ons in ieder geval niet te irriteren vandaag ;)

Geniet allemaal van deze stralende dag!

Pesten

Vorige week had ik een studiedag over pesten, een veel voorkomend fenomeen helaas. En niet alleen bij kinderen, ook op de werkvloer wordt gepest! In Nederland worden gemiddeld 400.000 kinderen gepest en 500.000 volwassenen. Duizelingwekkende getallen. Wannneer houdt plagen op en wordt iets eigenlijk pesten? Zodra een van de twee het niet meer leuk vindt en niet meer in staat is zichzelf te verdedigen. Het gaat om psychisch, fysiek of seksueel systematisch geweld. Pesten is zeer slecht voor de sociaal-emotionele ontwikkeling van het slachtoffer. Het slachtoffer kan volledig getraumatiseerd worden. Een zeer kwalijke zaak dus. Pesten is absoluut ontoelaatbaar! Ook voor de pester zelf trouwens, want hij/zij ontwikkelt een manier van omgaan met andere mensen die ervoor zorgt dat hij/zij 400% meer kans heeft om in de criminaliteit te komen. Wat is er aan te doen? Gelukkig van alles. Er zijn mensen die helemaal gespecialiseerd zijn in de aanpak van pesten bv. op scholen. Bij de gepeste is het zaak om de weerbaarheid (zelfvertrouwen, communicatieve vaardigheden, assertiviteit) en de vriendenkring te vergroten. Met de pester kan gewerkt worden aan verbetering van het inlevingsvermogen en respect voor anderen. Ook de omstanders kunnen erbij betrokken worden. Tot slot hebben we gekeken welke (hulp)vragen een gepeste kan hebben en wat de therapeutische mogelijkheden zijn. Hier gaan we volgende week dieper op in. Wordt wellicht vervolgd dus....

Nu gebeurt het!

Het is goed om te leven in het nu! Om te genieten van alles wat je ziet en hoort. In het nu kun je ontspannen zijn. Als dat niet lukt zit je met je gedachten vaak in het verleden of de toekomst. Ik had het hier pas over met een cliënt die zich niet goed kon ontspannen. Het bleek dat hij dan zat te piekeren over iets wat was gebeurd en over hoe het nu verder moest als hij deze persoon binnenkort weer tegen zou komen. Natuurlijk is het prima om daarover na te denken. Hou het dan wel bij je eigen gedachten, gevoelens en behoeften. Ga niet voor de ander denken en van alles alvast invullen. Dat kunnen wij niet en het geeft alleen maar meer stress. We kunnen niet in de toekomst kijken en (over)bezorgd zijn helpt niet. Integendeel juist. Jezus waarschuwt een aantal keer om niet bezorgd te zijn, want 'wie van jullie kan door zich zorgen te maken ook maar iets aan zijn levensduur toevoegen?' Als het verleden hinderlijk opspeelt in het nu, is het goed om ermee aan de slag te gaan. Dan is het tijd voor verwerking wellicht met behulp van een counsellor. Zodat we daarna weer in staat zijn ontspannen te leven in het nu!

Balans

Veel mensen worstelen ermee. Hoe krijg ik een betere balans tussen werk en privé? Het klinkt simpel maar teken eens een taart met punten. Elk taartstuk staat voor een rol uit jouw dagelijks leven. Zo ben je bijvoorbeeld partner, ouder, werknemer of werkgever, collega of vriend(in). Teken de taart zo dat de grootte van de punt iets zegt over de tijd en energie die je in die rol steekt. Vergeet vooral de taartpunt 'tijd en aandacht voor mezelf' niet. Teken erna jouw ideale taart. Spreek met jezelf af wat je gaat doen om dichter bij die ideale situatie te komen. Zet kleine stapjes, bijvoorbeeld vandaag ga ik die vriend of vriendin eens bellen. Of morgen gun ik mezelf een wandeling in de natuur of een uurtje met een tijdschrift op de bank. Stapje voor stapje zal je ideale balans tussen je verschillende rollen werkelijkheid worden. Suc6!

Vakantie!

Ik denk dat dit even mijn laatste blog is voor een poosje. Het is tijd voor vakantie! Heerlijk er op uit trekken met de familie. Naast lekker ontspannen en leuke dingen doen kan vakantie ook een tijd zijn van bezinning. Hoe tevreden ben ik met mijn leven? Waar ben ik blij mee? Wat zou ik willen veranderen? Ben ik nog gelukkig met mijn werk, mijn relatie, mijn nevenactiviteiten? Wat geeft mij energie? Wat zijn energieslurpers? Hoe kan ik na de vakantie zorgen dat ik in balans blijf of kom? Een grappige manier om het wat concreter te maken is om jezelf cijfers te geven. Mijn kinderen zijn net ook weer met hun rapporten thuisgekomen. De balans is voor hen ook weer even opgemaakt. Waarom zouden we onszelf ook geen cijfer geven? Wat voor cijfer geef jij je leven op dit moment? Wat is ervoor nodig om 1 punt omhoog te gaan? Wat zou er dan moeten veranderen/verbeteren? Hoe kan je dat bereiken? Welke stappen zijn daarvoor nodig? Wat is de eerste (kleine) stap die je binnenkort kunt zetten? Misschien informatie aanvragen om een cursus te gaan doen. Je oriënteren op een andere baan. Keuzes maken over de besteding van je tijd en die communiceren naar betrokkenen. Het is ook goed om een lange termijn-doel te formuleren. Wat wil je bereiken in je leven? Waar wil je met een goed gevoel op terug kunnen kijken? Dan is het zaak om daarin te investeren! Ik wens iedereen een ontspannen zomer waarin we nieuwe inspiratie op kunnen doen voor een zinvolle tweede helft van het jaar. Enjoy!

Drama in een driehoek

Vandaag borduur ik nog even voort op het thema van vorige week. Deze week had ik twee gesprekken met hulpverleners die soms een beklemmend gevoel ervaren als ze aan het werk zijn met een cliënt. Al doorpratend bleek dat te komen doordat ze te zeer de verantwoordelijkheid van deze persoon over wilden nemen. De intenties zijn goed, ze wilden iemand helpen. Stephen Karpman heeft een theorie ontwikkeld die hulpverleners (maar ook iedereen die wel eens iemand anders wil helpen) helpt dit op een goede manier te doen en die bewust maakt van valkuilen hierin, de dramadriehoek-theorie. Deze theorie gaat uit van een psychologische stroming die stelt dat iedereen een volwassen-deel, een ouder-deel en een kind-deel in zich heeft. Als we iemand anders willen helpen kan het zijn dat we dit vanuit ons 'voedende' ouder-deel gaan doen, ook wel 'redder' genoemd. We doen alles zodat de ander zich beter zal gaan voelen, we geven adviezen, we nemen taken en verantwoordelijkheden van de ander over. Als de ander hierin meegaat wordt hij/zij steeds meer 'slachtoffer'. Hij/zij leert niet om zelf oplossingen voor de problemen te bedenken en zelf stappen te ondernemen. Wat ook vaak gebeurt is dat het 'slachtoffer' de adviezen van de 'redder' niet opvolgt. De situatie blijft zoals die is. Op zo'n moment raakt een redder vaak geïrriteerd. "En ik had nog wel zulke goede adviezen gegeven, ach zoek het dan zelf maar uit!" De redder gaat dan handelen vanuit zijn of haar 'kritische' ouder-deel, ook wel 'aanklager' genoemd. Hij vindt de ander bewust of onbewust vaak minderwaardig en niet-OK. Hoe blijf je uit deze drama-driehoek? Door vooral in je volwassen-deel te blijven. De ander als volwaardig en helemaal OK te aanvaarden. De verantwoordelijkheid van jezelf en van de ander helder te hebben. Een goed signaal is je irritatie. Bedenk waar deze vandaan komt. En probeer dan bewust weer uit de driehoek te stappen. Voor hen die er meer over willen weten: google op dramadriehoek en je vindt allerhande informatie en plaatjes. Suc6!

Grenzen

Vandaag weer een gesprek met een cliënt gehad waarin dit thema aan de orde kwam. Grappig is dat. Vaak voelen we ons verantwoordelijk voor andermans gevoelens terwijl we die van onszelf negeren. Dit kan het leven ook heel zwaar maken. Het is goed om ons te beseffen waar wij verantwoordelijk voor zijn. Dat is voor ons lichaam (waarmee stoppen we het vol, nemen we genoeg rust, bewegen we wel genoeg?), voor ons gedrag, onze gevoelens, onze talenten, onze behoeften, onze gedachten, onze verlangens, onze beperkingen (alhoewel we daar soms niks aan kunnen doen, het is onze verantwoordelijkheid hoe we ermee omgaan), onze houding en onze keuzes. De ander is dat voor die van hem of haar. We zijn soms geneigd om onze verantwoordelijkheid bij de ander te leggen. Dan zeggen we tegen de ander: "Jij maakt mij boos!" Maar de boosheid is ons gevoel, waar wijzelf verantwoordelijk voor zijn. Beter is het om na te denken: "Wat zegt die boosheid mij?" Boosheid kan een helpende emotie zijn bijvoorbeeld als iemand over onze grens gaat. Zij helpt ons om het gezonde evenwicht weer te herstellen. Besef van eigendom maakt je minder machteloos en afhankelijk van anderen. Het geeft je weer zeggenschap over je keuzes! Natuurlijk is het ook goed om mee te leven met de ander. Maar wanneer we andermans emoties te zeer ons gevoel laten bepalen zijn we bezig andermans verantwoordelijkheid op onze schouders te laden. En dat is vaak heel erg zwaar. En eigenlijk maken we de ander dan klein. Denken we onbewust dat de ander vast niet goed met die situatie om kan gaan. Grenzen zijn net als een celmembraan, de buitenkant van onze lichaamscellen. Goede dingen (zuurstof en voedingsstoffen) laten ze door naar binnen, afvalstoffen worden er door afgevoerd naar buiten. Als we onze grenzen goed hanteren laten we goede, opbouwende dingen, dingen waarvan we kunnen groeien, binnen en weten we ons af te sluiten voor beschadigende opmerkingen of daden. Hoe zit het met onze grenzen?

Happy end!

Vandaag een serie gesprekken afgerond met een cliënt. Heel mooi om te zien hoe goed het nu gaat. Zeven maanden geleden was dat een heel ander verhaal. Toen zat ze er zwaar doorheen. Door de gesprekken leerde ze voor zichzelf zorgen. Dingen te doen die haar energie geven. Goed naar zichzelf te luisteren. Grenzen aangeven. Dingen verwerken. Behoeftes uitspreken. Werken aan de relatie met haar partner. Dit alles in relatie met God. Langzamerhand bloeide ze weer op. Nu vertelde ze me stralend dat ze aan een nieuwe cursus gaat beginnen. Gewoon omdat ze er ontzettend veel zin in heeft. Geweldig! Ze kan weer verder. Een happy end! Soms is het gewoon even nodig om wat gesprekken te hebben met iemand die er helemaal voor jou is. Die je de juiste vragen stelt, waardoor je aan het denken wordt gezet en op het juiste spoor komt. Daar kun je dan je verdere leven lang profijt van hebben.

Helpen bij verlies en verdriet

Een prachtig boek hierover is geschreven door Manu Keirse. Hij zegt: "Het is niet het verloop van de tijd die genezend werkt, maar de uiting van het verdriet in een periode van tijd, en de ondersteuning die men vindt bij anderen. Men moet niet naar mensen toegaan om van alles te zeggen, maar om te luisteren wat zij vanuit hun verdriet aan ons te zeggen hebben."

Rouwarbeid bestaat uit 4 rouwtaken:

1e rouwtaak: aanvaarden van de werkelijkheid van het verlies

2e rouwtaak: ervaren van de pijn van het verlies

3e rouwtaak: aanpassen aan de omgeving zonder de overledene

4e rouwtaak: een nieuwe plaats geven aan de overledene en opnieuw leren houden van het leven

Het rouwproces is voltooid als vier genoemde taken zijn vervuld. De tijd die het iemand vraagt om te verwerken, hangt af van veel factoren, zoals bijvoorbeeld de relatie met de persoon die sterft, de manier van verwerken van de overlevende, de omstandigheden van de dood, het vroegtijdige karakter van de dood, de steun die men heeft ervaren in de verwerking, de wijze waarop het sterven werd meegedeeld, wat men heeft kunnen doen voor de persoon voor het sterven... Deze veelheid van factoren maakt wellicht duidelijk dat het niet zomaar te voorspellen is hoelang de verwerking kan duren. Een periode van 1 tot 2 jaar is geen lange periode om een belangrijk verlies te verwerken. En vijf jaar is helemaal niet lang om het sterven van een kind te verwerken. Een criterium van verwerking is dat men aan de overledene kan terugdenken zonder steeds intense pijn te ervaren, alhoewel iets van de pijn van het verlies een leven lang duurt. Verdriet na verlies gaat met de mensen mee door hun verdere leven, zoals de schaduw van een mens hem overal vergezelt. De schaduw van een mens is soms groot en soms klein, soms ligt ze voor hem, soms achter en dan weer naast hem. Soms ziet men ze en op andere momenten is ze onzichtbaar. Het kan opeens levensgroot aanwezig zijn, als men het niet verwacht.

Het eindresultaat van verwerking is 'integratie' en niet 'vergeten'. Vergeten is geen troost, het is ontkenning van het verdriet. Men kan denken aan de overledene zonder de lichamelijke verschijnselen, zoals intens huilen of een gevoel van verstikking in de borst. Rouwarbeid is ook beëindigd als men terug kan investeren in het leven en in nieuwe relaties.

De goede afloop van het rouwproces is moeilijk te bepalen. Het bevat minstens de 3 volgende aspecten, die nauw met elkaar in verband staan:

1. men voelt zich de meeste momenten weer goed in het leven en men kan opnieuw genieten van alledaagse dingen;
2. men kan weer de problemen van het leven aan;
3. men wordt minder in beslag genomen door het verdriet.

De overledene kan op een andere wijze aanwezig zijn in dit leven als een bron van inspiratie en van kracht.

Conflicthantering

In het Trainingsboek Conflicthantering en Mediation van Hugo Prein wordt een duidelijke uitleg gegeven over de verschillende stijlen van conflicthantering die we (kunnen) gebruiken.

Stijlen van conflicthantering kunnen worden ingedeeld worden aan de hand van 2 kenmerken:

-opkomen voor eigen belangen vs. zichzelf wegcijferen

-samenwerken vs. tegenwerken

Er worden 4 stijlen onderscheiden:

1. Ontlopen

Ontlopen is een manier van reageren waarbij weinig zorg voor de ander naar voren komt en die ook weinig assertief is. Strikt genomen keert men zich niet tegen de ander en cijfert men zichzelf ook niet weg, maar staat meer neutraal en onverschillig zowel tegenover (de belangen van) anderen als tegenover zijn eigen doelen, belangen. De neiging om te ontlopen komt voort uit 2 motivaties: een ondersociale en een onderassertieve.

2. Confronteren

Dit is een aanpak die zowel gericht is op het nastreven van eigen doelen als op het goed houden van de relatie. Men heeft oog voor de eigen belangen en zorg voor die van de ander. Men ziet de situatie als een situatie waarvoor men beiden verantwoordelijk is, maar ook als een eerlijke strijd die voor beiden winst op moet kunnen leveren. Wanneer wensen en belangen strijdig blijken te zijn moet daarvoor door samenwerking van beiden een nieuwe integratieve oplossing gezocht worden, tot tevredenheid van beiden. Daarom wordt het ook wel coöperatief probleemoplossen genoemd.

3. Forceren

Het gaat hier om een zeer assertieve manier van optreden, gepaard gaande met weinig zorg voor de ander. Men probeert eigen doelen en belangen door te drukken ten koste van die van de andere partij. Bij assertief forceren is er een 'weerstandspunt', het minimumniveau dat nog acceptabel voor je is.

4. Toedekken

Het gaat hierbij om een manier van opstellen die erop gericht is de onderlinge relatie goed te houden, zelfs als dat ten koste gaat van de eigen belangen. Men beschouwt de relatie met de ander als zo fragiel en kwetsbaar dat die een openlijke confrontatie en het doorwerken van meningsverschillen niet kan verdragen. Mensen die toedekken zijn in staat zich heel goed in te leven in de ander. Dit stelt hen in staat zich neer te leggen bij het gelijk van de ander. Wanneer men zich voortdurend wegcijfert zal zich dat op den duur gaan wreken.

In het boek staat ook een test die je kunt doen om te kijken welke stijl(en) je het meest hanteert. Het grappige van dit boek is dat het laat zien dat het per situatie verschillend is wat de beste stijl is! Alle vier de stijlen zijn op z'n tijd nuttig en handig. Het beste is dus een aanpak te kiezen, afhankelijk van het soort conflict en de omstandigheden.

Wanneer je te maken krijgt met een conflict kan je je afvragen hoe assertief en hoe coöperatief je je daarin dient op te stellen. Hoe belangrijk is de relatie voor jou en hoe belangrijk zijn jouw belangen? Is de relatie heel belangrijk dan ligt stijl 2 of 4 voor de hand (afhankelijk van hoe belangrijk dit punt voor je is). Is de relatie niet belangrijk, dan kan stijl 1 of 3 handig zijn (weer afhankelijk van hoe belangrijk het punt voor je is). Ik ben benieuwd naar de meest gebruikte conflicthanteringsstijlen. Vul daarom s.v.p. de test onder aan de pagina in! Bedankt!

Geweldloze communicatie

Iedereen heeft er op z'n tijd wel eens last van: conflicten. Een hulpmiddel wat daarin gebruikt kan worden is de vier-stappen-gesprekstechniek 'geweldloze communicatie', ontwikkeld door de Amerikaan Marshall Rosenberg. Die techniek gaat als volgt:
1. Geef aan om welke feitelijke gebeurtenis het gaat, zonder oordeel, zonder analyse,
zonder interpretatie
2. (H)erken het gevoel dat is ontstaan
3. Zoek wat de onderliggende behoefte is
4. Formuleer een helder, uitvoerbaar verzoek waar de ander ja of nee op kan zeggen
of een ander voorstel op kan doen
Bij elk ongenoegen dat je naar anderen voelt, is het belangrijk om eerst bewust te worden
van wát je voelt. Om vervolgens dat gevoel te beschouwen als een signaal van een
onderliggende behoefte die niet wordt vervuld. En dan kun je gaan bedenken hoe je die
behoefte wel zou kunnen vervullen. Handig is om daarvoor meerdere opties te bedenken,
dan loop je niet zo snel weer vast. Het kost wel moeite om verandering aan te brengen in
(jarenlange) omgangspatronen en het vierstappenmodel is maar een houvast. Waar het
werkelijk om gaat, is dat we met medeleven verbinding maken met onszelf en met de
ander. Dat is een levenshouding die gebaseerd is op respect voor jezelf en de ander. Een mooie theorie, waar ik ook in geloof. De praktijk blijkt soms weerbarstig te zijn. Dan kan het zinvol zijn om de situatie met een (deskundige) buitenstaander te bespreken.

De prins op het witte paard

Vorige week hadden we bij De Haven een etentje met ex-prostituees. Dat doen we 2 keer per jaar, al heel wat jaren inmiddels. De laatste tijd werken we met een thema. Het thema van vorige week was relaties. Hoe herken je een foute man? En hoe de prins op het witte paard? Het werd een bijzondere avond waarin we veel hebben gedeeld en ook veel gelachen! We bespraken de vijf dimensies van chemie waar een relatie aan moet voldoen om een goede relatie te zijn n.a.v. Mira Kirshenbaum's boek 'De prins op het witte paard'. Deze dimensies zijn: 1) Je voelt je op je gemak bij elkaar en het is niet moeilijk om vertrouwelijkheid te creëren. 2) Je voelt je veilig in je relatie 3) Het is leuk om samen te zijn 4) Jullie voelen echte genegenheid en passie voor elkaar 5) Je voelt dat er wederzijds respect is. Een goede checklist om regelmatig eens door te lopen en te zien op welk punt er wellicht werk aan de winkel is.

Wie ben ik (2)? - je identiteit

Afgelopen week een mooie DVD gekeken van Henri Nouwen. Het was een prekenserie die hij jaren geleden een keer heeft gehouden in Amerika. Maar nog steeds superactueel! 'Wie ben je? Waarin vind je je identiteit?' daar ging het over. Veel mensen kiezen 1 van deze 3 antwoorden: 1) Ik ben wat ik heb 2) Ik ben wat ik doe 3) Ik ben wat anderen van mij zeggen. Met als gevolg dat je je up of down voelt naar gelang je veel hebt, kunt doen, als mensen positieve woorden tegen je spreken of juist andersom... Als christen mogen we onze identiteit vinden in God. Wij zijn Zijn geliefd kind! Als je dat op je in laat werken geeft dat een enorme innerlijke blijdschap! En een stabiele, want God is onveranderlijk. Hij was gisteren, is vandaag en morgen dezelfde. Waar ik wel benieuwd is hoe niet-christenen dit ervaren. Dus als je deze blog leest, please, stuur me je reactie. Hoe zie jij dit?

Anti-stress

Twee jaar geleden is er onderzoek gedaan naar wat het beste helpt tegen stress. Als beste kwam uit de bus: lezen. Al na 6 minuten was de hartslag en spierspanning 68% procent minder (zelfs minder dan bij aanvang van het onderzoek!). Luisteren naar muziek liet de stress afnemen met 61%, een kopje thee drinken verminderde de stress met 54% en wandelen zorgde voor 42% vermindering van de stress. Door je te verdiepen in een boek richt je je gedachten op iets anders dan datgene wat de stress veroorzaakt. En dat blijkt de truc te zijn. Leef in het nu. Pieker niet over wat nog staat te gebeuren. Natuurlijk is het goed om na te denken en plannen te maken. Maar, zo staat ook in de bijbel, maak je geen zorgen voor de dag van morgen. Elke dag heeft genoeg aan zijn eigen last. Het was gisteren heel mooi om te zien hoe twee prostituees daarmee omgingen. Ze kwamen bij De Haven. Allebei hebben ze grote (financiële) problemen. Maar zo zei de ene tegen de andere: 'Als ik me gestresst voel, ga ik de Heer prijzen. Ik zet mooie muziek op en richt me op Hem. Vervolgens ga ik fietsen en ondertussen zing ik maar door. Ik heb hulp gezocht voor mijn problemen en ben bezig ze op te lossen'. Dit was haar manier om met de stress om te gaan. Ze straalde. Geweldig!

Advies

In mijn vorige blog schreef ik over de cliëntgerichte benadering en wat de basisvoorwaarden daarvoor zijn. Deze benadering legt de verantwoordelijkheid voor het eigen leven bij de cliënt en gaat ervan uit dat een ieder expert is in zijn of haar eigen leven. Daarom is het geven van advies vaak ook zo'n lastige zaak. Iemand met een probleem (of positief geformuleerd: 'uitdaging') heeft er al vaak zoveel over nagedacht dat de meest voor de hand liggende, zo niet alle oplossingen al de revue zijn gepasseerd. Een advies slaat dan ook vaak de plank mis. Ook al is het de best mogelijke oplossing (voor wie trouwens, de counsellor of de cliënt?) veel adviezen worden toch niet opgevolgd. Hoe komt dat? Meestal zijn er allerlei barrières die eerst aan de orde moeten komen. Heeft de cliënt wel echt keuzevrijheid om deze keuze te maken? Wat speelt er allemaal in zijn of haar gedachten, gevoelens? Waardoor wordt iemand gehinderd? Vaak spelen (onbewuste) overtuigingen een rol. Die kunnen zich hebben vastgezet in iemands hoofd als gevolg van vroegere gebeurtenissen. Door middel van oefeningen kunnen deze gebeurtenissen worden verwerkt en overtuigingen rechtgezet, waarna iemand de keuze kan maken die het beste bij hem of haar past. Een coach of counsellor helpt iemand zelf na te denken, naar het eigen gevoel te 'luisteren' en vervolgens met eigen oplossingen te komen. Zo wordt iemand letterlijk 'zelf'bewust en krachtig en steeds meer onafhankelijk van de coach of counsellor. Als iemand alleen maar adviezen opvolgt blijft zo iemand afhankelijk van de adviseur in kwestie en dat kan toch niet de bedoeling zijn?

Cliëntgericht - wat betekent dat?

Vorige week had ik een gesprek met iemand over de achterliggende theorie van waaruit ik coach en counsel. Hierdoor kwam ik op het idee om daar eens een stukje over te schrijven. Een belangrijke stroming in de psychologie waar ik in onderwezen ben en door geïnspireerd ben geraakt (maar zeker niet de enige, in volgende stukjes wil ik hier meer hierover schrijven) is de cliëntgerichte therapie. Deze term komt bij Carl Rogers vandaan. Hij ontwikkelde een therapie waarbij niet de therapeut wordt beschouwd als degene die het hulpverleningsproces stuurt, maar de persoon die de behandeling vraagt (de cliënt). Wat een cliënt nodig heeft is: onvoorwaardelijke acceptatie, openheid (echtheid) en empathie. Onvoorwaardelijke acceptatie is gebaseerd op het feit dat iedere mens waarde heeft, ongeacht wat hij of zij doet of niet doet. Het is een fundamenteel vertrouwen - het vertrouwen dat de ander in de grond te vertrouwen is. Dit is de meest fundamentele voorwaarde voor groei. Rogers ging ervan uit dat mensen met problemen geblokkeerd worden in de persoonlijke groei en ontwikkeling. Deze blokkades worden vaak gevormd door gevoelens van schaamte. Als een hulpverlener alle gedachten, gevoelens en belevingen van een cliënt accepteert, leert een cliënt dat hij/zij deze ook mag accepteren. Hierdoor drukt de cliënt zijn gedachten, gevoelens en belevingen niet meer weg, maar is hij open naar zijn eigen 'zijn'. Juist als deze openheid aanwezig is, is het voor de cliënt mogelijk om verder te groeien en te ontwikkelen. Het tweede is dus openheid. Je durft uiting te geven aan je gevoel in plaats van een rol te spelen of je achter iets te verschuilen. Alleen op die manier (en als de ander dat ook doet) kun je echt contact met elkaar maken. Rogers ging ervan uit dat mensen met problemen wat ze innerlijk denken, voelen en beleven niet meer uiten naar buiten toe. Daarentegen uiten zij gedachten, gevoelens en belevingen die door de omgeving zijn ingegeven. Met andere woorden, ze gedragen zich zoals zij denken dat anderen willen dat zij zich gedragen. Om cliënten duidelijk te maken dat de 'innerlijke persoon' en de 'uiterlijke persoon' identiek kunnen en mogen zijn, moeten counsellors volgens Rogers zelf echt zijn. Het derde wat nodig is is empathie: het vermogen je in te leven in ander: in zijn of haar zienswijze, waarnemingen, gedachten en gevoelens. Dit wordt goed weergegeven door het Canadese gezegde: 'Spreek geen oordeel uit over iemand voordat je tien mijl in zijn laarzen hebt gelopen'. Het gaat over je houding van waaruit je probeert je in een ander te verplaatsen. Door begrip te hebben voor de cliënt (en door dit begrip te uiten naar de cliënt), ontstaat er bij de cliënt inzicht in zijn of haar blokkades en kan hij/zij er wat aan doen!

Traumaverwerking

Ook deze week weer een interessant stuk in de krant gelezen. Vorige week woensdag is mevrouw Ayala Fridman gepromoveerd aan de universiteit van Leiden op een onderzoek over de langetermijngevolgen van in dit geval oorlogstrauma's. Zij vond dat mensen in 2 groepen kunnen worden verdeeld naar aanleiding van varianten van een bepaald gen. Mensen met de ene variant beleven hun trauma's vaak veel heftiger dan de mensen met de andere variant. Maar verrassend genoeg bleek juist dat mensen die hun trauma's minder heftig beleefden er op latere leeftijd meer last van houden. Waarschijnlijk worden mensen met meer intense traumatische herinneringen er meer toe gedreven om over hun ervaringen na te denken en deze te verwerken. In mijn praktijk heb ik nu al diverse cliënten mogen begeleiden op het gebied van traumaverwerking. Ook voor hen bleek dat het geen oplossing was om nare gebeurtenissen maar weg te blijven stoppen. Ze merkten effecten in het dagelijks leven. De een wordt overvallen door emoties die niet op de huidige situatie van toepassing lijken. De ander ervaart geen keuzevrijheid om het door hem- of haarzelf gewenste gedrag te vertonen en kampt dus met een innerlijk conflict (ik doe iets wat ik niet wil of ik doe iets niet wat ik wel wil). Soms was men zich niet bewust waar dit vandaan kwam, maar werd dit tijdens de gesprekken duidelijk. Wat een opluchting voor hen om te merken dat door deze nare ervaringen alsnog te verwerken er ruimte en vrijheid kwam, de nare emoties in het vervolg wegbleven en men in staat was te handelen hoe men zelf graag wilde.

To smile or not to smile....

Vorige week schreef ik over het leven vanuit je kern. Later diezelfde week stond er een interessant berichtje in de krant met de titel "Nepglimlachen verslechtert het humeur". Uit onderzoek blijkt dat bij wie glimlacht zonder zich echt blij te voelen, zijn of haar humeur verslechtert. Mensen die aan fijne dingen denken zoals een vakantie en daardoor gaan glimlachen, verbeteren juist hun humeur. Blijdschap moet dus echt van binnenuit komen. Glimlachen alleen om het glimlachen kan leiden tot emotionele uitputting en zelfs ziekmelding, vonden de onderzoekers. Afleiding zoeken door aan leuke dingen te denken kan (tijdelijk) helpen. Daarnaast is het goed om 'negatieve' gevoelens niet te blijven negeren en steeds maar weg te stoppen, maar ze te accepteren en erbij stil te staan. Het kan erg prettig zijn om ze te delen met iemand die er begrip voor kan opbrengen. Door gevoelens toe te laten en te doorvoelen treedt verwerking op en zul je merken dat je er later minder last van hebt. Of (en dat is natuurlijk het allermooiste) dat ze helemaal verdwenen zijn! Blijf dichtbij je kern. Een echt blije week gewenst!

Wie ben ik? - leven vanuit je kern

God heeft ons gemaakt. We hebben veel gekregen wat allemaal van ons is: ons lichaam, onze gevoelens, onze talenten en onze behoeften op fysiek, geestelijk en relationeel gebied. God wil dat onze kern ons bezielt. Maar door pijn, afwijzing, schaamte en oordeel raken we verwijderd van onze eigen kern. We 'bedenken' oplossingen. Zo kunnen we door bepaalde trauma's afstand van ons lichaam doen (we voelen niet meer), afstand van onze gevoelens en afstand van onze behoeften. In plaats daarvan zetten we maskers op (gaan we bijvoorbeeld pleasen, of worden we juist cynisch), we ontwikkelen overtuigingen over onszelf, over de wereld en over God ('ik ben dom, ik ben slecht, niemand is te vertrouwen, God interesseert zich niet voor mij'). We ontwikkelen vaardigheden om met pijn en afwijzing om te gaan (we worden bijvoorbeeld 'ongenaakbaar', 'wie doet me wat?'). Onze volwassen kwaliteiten kunnen overlevingsmechanismes zijn! Ergens diep van binnen in onze kern voelen we dat er iets niet klopt. We bouwen een enorme innerlijke spanning op en dat is heel vermoeiend. Soms ontwikkelen we zelfs paniekaanvallen en/of hyperventilatie of andere lichamelijke klachten. In mijn praktijk heb ik al een paar keer mogen meemaken dat die verdwenen zodra iemand weer ging leven vanuit zijn of haar kern. Neem je eigen lichaam, gevoelens en behoeften serieus. Je bent het waard!

Wat kan ik? - ontdekken van je vaardigheden

Er zijn situaties waarin het handig is om te weten welke vaardigheden je in huis hebt. Bijvoorbeeld als je gaat solliciteren naar een baan. Of als je aan het nadenken bent over een (vervolg)studie. Hoe kom je er nu achter welke je beste vaardigheden zijn? Heel vaak is het zo dat we juist die dingen die ons makkelijk afgaan niet bestempelen als onze vaardigheden. 'Dat is toch gewoon?' denken we dan of 'Dat kan toch iedereen?' Om ideetjes op te doen kun je bijvoorbeeld de lijsten erbij pakken uit boeken (bv. het boek Welke kleur heeft  jouw parachute van R.N. Bolles), maar soms blijf het zelfs dan moeilijk. Een idee is dan om een aantal (bv. 7) situaties te bedenken waarin je iets tot stand hebt gebracht waar je echt trots op bent. Situaties waarin je echt je passie kon uitleven. Als je deze situaties analyseert (eventueel met behulp van een coach) kom je achter vaardigheden die je bezit en die je graag gebruikt. Als je deze vaardigheden kunt gebruiken in een studie of baan zul je er plezier aan beleven en vind je iets wat bij jou past. Suc6!

Meer informatie: info@precious-cc.nl